{"id":606,"date":"2019-07-06T08:46:03","date_gmt":"2019-07-06T08:46:03","guid":{"rendered":"http:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/?p=606"},"modified":"2020-02-15T10:14:07","modified_gmt":"2020-02-15T10:14:07","slug":"pesha-e-dashurise-ne-gazeten-exlibris","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/2019\/07\/06\/pesha-e-dashurise-ne-gazeten-exlibris\/","title":{"rendered":"Gazeta ExLibris: &#8220;Pesha e dashuris\u00eb&#8221; nga Sara Stridsberg, p\u00ebrkthyer nga Sokol Demaku. Kur fiksimi p\u00ebr lirin\u00eb dhe ai p\u00ebr vdekjen p\u00ebrplasen n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb rrezikshme&#8230;"},"content":{"rendered":"\n<p><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"454\" height=\"694\" src=\"https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/exlibris.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-607\" srcset=\"https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/exlibris.png 454w, https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/wp-content\/uploads\/2019\/09\/exlibris-196x300.png 196w\" sizes=\"auto, (max-width: 454px) 100vw, 454px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Nga Ekleva Progonati <\/p>\n\n\n\n<p> \u201cPesha e dashuris\u00eb\u201d \u00ebsht\u00eb nj\u00eb roman i komplikuar. P\u00ebr marr\u00ebdh\u00ebniet mes njer\u00ebzve, dashurin\u00eb, urrejtjen, ambicien, lig\u00ebsin\u00eb e shum\u00eb t\u00eb tjera, mund t\u00eb shkruash shum\u00eb&#8230; Por t\u00eb shkruash me art, me delikates\u00eb, me forc\u00eb, p\u00ebr s\u00ebmundjet mendore, p\u00ebr var\u00ebsin\u00eb ndaj gjith\u00e7kaje q\u00eb kthehet n\u00eb obsesion, p\u00ebr individin q\u00eb e vuan dhe shoq\u00ebrin\u00eb pjes\u00eb e s\u00eb cil\u00ebs \u00ebsht\u00eb, p\u00ebr p\u00ebrballimin e dram\u00ebs s\u00eb madhe t\u00eb atyre q\u00eb kan\u00eb humbur mendjen, \u00ebsht\u00eb v\u00ebrtet nj\u00eb sip\u00ebrmarrje gjigante. Sara Stridsberg, shkrimtarja suedeze, nj\u00eb nga z\u00ebrat m\u00eb interesant\u00eb t\u00eb let\u00ebrsis\u00eb skandinave, ia ka dal\u00eb m\u00eb s\u00eb miri. Stridsberg-u nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb em\u00ebr i panjohur: romani i saj i par\u00eb \u201cHappy Sally\u201d \u00ebsht\u00eb vler\u00ebsuar shum\u00eb nga kritika. Me tri romanet e saj t\u00eb m\u00ebvonshme ka fituar \u00e7mimet m\u00eb prestigjioze letrare dhe ka qen\u00eb finaliste e \u00e7mimit August, nj\u00eb nga \u00e7mimet m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme letrare n\u00eb Suedi. Kurse me romanin \u201cPesha e dashuris\u00eb\u201d, t\u00eb sapobotuar nga Dituria, ajo fitoi m\u00eb 2015 \u00c7mimin Europian t\u00eb Let\u00ebrsis\u00eb. \u201cNj\u00eb zog deti i bardh\u00eb fluturon i vet\u00ebm n\u00ebp\u00ebr korridoret e nd\u00ebrtes\u00ebs s\u00eb Stora Mansit, n\u00eb spitalin e Beckombergut. Ai \u00ebsht\u00eb i madh dhe i ndri\u00e7uar, n\u00eb \u00ebnd\u00ebrr un\u00eb vrapoj pas tij duke provuar ta kap, por nuk e arrij dhe ai fluturon nga nj\u00eb dritare e thyer dhe zhduket n\u00eb err\u00ebsir\u00ebn e nat\u00ebs\u201d, &#8211; k\u00ebshtu fillon ky roman q\u00eb rr\u00ebfen nj\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnie t\u00eb brisht\u00eb dhe kurr\u00eb t\u00eb thjesht\u00eb midis s\u00ebmundjes dhe sh\u00ebndetit, n\u00eb nj\u00eb histori t\u00eb vendosur n\u00eb Beckomberg, spital psikiatrik n\u00eb Suedi. Nj\u00eb vajz\u00eb e re q\u00eb ndjek e viziton \u00e7do dit\u00eb t\u00eb atin, t\u00eb shtruar n\u00eb k\u00ebt\u00eb spital! Mjek\u00eb antikonformist\u00eb q\u00eb i nxjerrin t\u00eb s\u00ebmur\u00ebt nat\u00ebn n\u00ebp\u00ebr qytet, sepse vet\u00ebm mes njer\u00ebzve mund t\u00eb b\u00ebhen s\u00ebrish t\u00eb njer\u00ebzish\u00ebm! I leht\u00eb, i r\u00ebnd\u00eb, i mrekulluesh\u00ebm, poetik, filozofik, me nj\u00eb stil q\u00eb rrall\u00eb e gjen, i kall\u00ebzuar me mendjen dhe syrin e k\u00ebsaj vajze t\u00eb re, q\u00eb rr\u00ebfen me pasigurin\u00eb  e adoleshentes, por q\u00eb n\u00eb spitalin psikiatrik \u00ebsht\u00eb dashuruar, dhe m\u00eb pas me mendjen e gruas, q\u00eb tashm\u00eb ka nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb, t\u00eb cilin e rrit vet\u00eb duke e mbajtur s\u00ebmundjen dhe t\u00eb atin n\u00eb nj\u00eb larg\u00ebsi nj\u00ebherazi intime dhe t\u00eb trishtuar. Stridsberg-u shkruan n\u00eb nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb poetike e evokuese dhe zbulon t\u00eb gjitha kthesat e marr\u00ebdh\u00ebnies midis nj\u00eb ati q\u00eb ndihet jasht\u00eb bot\u00ebs dhe nj\u00eb bije q\u00eb p\u00ebrpiqet t\u00eb fitoj\u00eb bot\u00ebn. Me nj\u00eb delikates\u00eb t\u00eb jasht\u00ebzakonshme, shkrimtarja i jep jet\u00eb dimensionit mitik, n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb utopik dhe t\u00eb tmerrsh\u00ebm, t\u00eb spitalit psikiatrik, ku fiksimi p\u00ebr lirin\u00eb dhe ai p\u00ebr vdekjen p\u00ebrplasen n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb rrezikshme. Por, n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb, romani p\u00ebrshkruan g\u00ebzimin e jet\u00ebs: ai \u00ebsht\u00eb nj\u00eb roman p\u00ebr dashurin\u00eb n\u00eb forma t\u00eb ndryshme. N\u00eb fund t\u00eb fundit, Stridsberg-u shkruan p\u00ebr dashurin\u00eb p\u00ebr njeriun dhe disa nga portretet e romanit jan\u00eb t\u00eb paharrueshme. \u201cPesha e dashuris\u00eb\u201d nuk duhet lexuar me ngut; libri e p\u00ebrcakton vet\u00eb ritmin; shpaloset duke na p\u00ebrfshir\u00eb e larguar nga realiteti ku ndodhemi e duke na krijuar ndjesin\u00eb sikur do t\u00eb rr\u00ebzohemi, e ngjashme me personazhet e romanit. Shkrimtarja skandinave, q\u00eb para pak kohe dha dor\u00ebheqjen si an\u00ebtare e Akademis\u00eb s\u00eb Arteve t\u00eb Suedis\u00eb, p\u00ebr shkak t\u00eb skandalit t\u00eb \u00e7mimit Nobel p\u00ebr let\u00ebrsin\u00eb, \u00ebsht\u00eb kandidate p\u00ebr \u00e7mimin e madh Booker Prize, t\u00eb cilin urojm\u00eb ta fitoj\u00eb. S\u00eb shpejti ajo do t\u00eb vizitoj\u00eb vendin ton\u00eb p\u00ebr t\u2019u njohur edhe me lexuesin shqiptar. Libri ka ardhur n\u00eb shqip nga Sokol Demaku, pedagog, publicist, shkrimtar dhe p\u00ebrkthyes. Demaku ka p\u00ebrkthyer shum\u00eb vepra nga suedishtja n\u00eb shqip, si: Drita, Torgu Lindgren; Gjith\u00eb \u00e7ka m\u00eb kujtohet; Do t\u00eb th\u00ebrras v\u00ebllez\u00ebrit e mi, Jonas Hassen Khemiri; A di t\u00eb f\u00ebrsh\u00ebllesh, Johana?, Ulf Stark; Gjueti diamantesh, Mats W\u00e4nblad etj. Demaku \u00ebsht\u00eb an\u00ebtar i kryesis\u00eb s\u00eb Shoqat\u00ebs s\u00eb Shkrimtar\u00ebve dhe Artist\u00ebve Krijues Shqiptar\u00eb n\u00eb Suedi, si dhe an\u00ebtar i Lidhjes s\u00eb Shkrimtar\u00ebve t\u00eb Suedis\u00eb, q\u00eb prej vitit 2012. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Ekleva Progonati \u201cPesha e dashuris\u00eb\u201d \u00ebsht\u00eb nj\u00eb roman i komplikuar. P\u00ebr marr\u00ebdh\u00ebniet mes njer\u00ebzve, dashurin\u00eb, urrejtjen, ambicien, lig\u00ebsin\u00eb e shum\u00eb t\u00eb tjera, mund t\u00eb shkruash shum\u00eb&#8230; Por t\u00eb shkruash me art, me delikates\u00eb, me forc\u00eb, p\u00ebr s\u00ebmundjet mendore, p\u00ebr var\u00ebsin\u00eb ndaj gjith\u00e7kaje q\u00eb kthehet n\u00eb obsesion, p\u00ebr individin q\u00eb e vuan dhe shoq\u00ebrin\u00eb pjes\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":607,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[23],"tags":[],"class_list":{"0":"post-606","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-blogu","8":"entry"},"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/606","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=606"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/606\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3595,"href":"https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/606\/revisions\/3595"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/wp-json\/wp\/v2\/media\/607"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=606"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=606"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dituria.al\/stories-of-human-fate\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=606"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}